İnsanlık için gönderilmiş son ilahi mesajlar Kur'ân'da toplanmıştır. İddiası ve hedefi oldukça büyük olduğu için içeriğinde de çok önemli noktalar, harika açılımlar, bazen detaya varan açıklamalar, hayat için vazgeçilmez olan her ne varsa onlara yapılan göndermeler söz konusudur.
Kur'ân, bütün mahlukatın yaratılış sistemi hakkında çok önemli bilgiler içermektedir. Bu yüzden biz de bu çalışmamızda önce yaratılış yasalarına dair onun ayetlerindeki mesajları ele almaya çalıştık. Bu çerçevede genel yaratılış ile insanın yaratılışı hakkında bilgiler
aktarırken, bir vesile insanın yaratılış gayesine de değinmeye çalıştık. Bu arada evrendeki yaratılışın boşuna olmadığını belirterek sorumluluk sahibi kılınan insanın bu alandaki
görevlerini hatırlatmaya özen gösterdik. İkinci bölümde insanın fıtratına dair bazı hususları
ele alarak fıtratın din ile ilişkisine değindik. Kur'ân'ın doğru anlaşılmasında çok büyük önem arz eden bazı kavramları tanıtmaya çalıştık. Bu çerçevede vahiy, tilavet, kıraat, tertil, ulu'l-elbâb, tedebbür, tezekkür, tefekkür, te'akkul ve tefekkuh kavramlarını ana hatlarıyla ele aldık.
Son bölümde ise insanlığın ilahi mesajları hayata aktarmasında muhtaç olduğu örnekliği ve
rehberliği yaşayabilmesi noktasında risalet kurumuna değindik. Bu maksatla genelde verdiğimiz bilgilerin ardından özelde konuyu Hz. Peygamber'e getirerek onun ümmet için ne anlam ifade ettiğini beyan etmeye gayret ettik.


Kalem sûresinin ilk âyetinde "Nûn'a (hokkaya), kaleme ve satır satır yazdıklarına" yemin edilmekte, okumanın yanında yazmaya, yazıya ve yazılan şeylere vurgu yapılmakta, dolayısıyla bütün bunların şahit tutulacağına dikkat çekilmektedir. Bu çerçevede bu âleme
sahip olmaya değil, şahit olmaya ve şahitlerimizi çoğaltmaya geldiğimiz bilinciyle hareket ederek,  yazdıklarımız şahidimiz olsun istedik.